سندرم تونل کارپال

سندرم تونل کارپال (Carpal tunnel) در اثر وارد آمدن فشار بر عصب مدیان (میانی) ایجاد می گردد. تونل کارپ، گذرگاهی باریک است که توسط استخوان ها و رباط های موجود در کف دست، احاطه می شود. فشرده شدن عصب مدیان می تواند علائمی مانند بی حسی، سوزن سوزن شدن و ضعف در دست و بازو ایجاد نماید.
برخی بیماری ها و احتمالاً حرکت مکرر دست می تواند در ایجاد سندرم تونل کارپال نقش اساسی داشته باشد. درمان مناسب این عارضه معمولاً باعث از بین رفتن سوزن سوزن شدن و بی حسی دست شده و عملکرد مچ را بازیابی می کند.

نشانه های سندرم تونل کارپال

علائم و نشانه های سندرم تونل کارپال شامل موارد زیر است:
• سوزن سوزن شدن یا بی حسی
فرد بیمار ممکن است در انگشتان یا بخش دیگری از دست احساس سوزن سوزن شدن و بی حسی داشته باشد. انگشتان را به جز انگشت کوچک تحت تأثیر قرار می گیرند. همچنین ممکن است حسی مانند برق گرفتگی در این انگشتان احساس کنند حتی ین احساس ممکن است به بازو یا بالای مچ دست نیز منتقل شود. علائم غالبا هنگام نگه داشتن فرمان اتومبیل، تلفن یا روزنامه ظاهر می گردند و می توانند تا حدی شدید باشند که فرد را از خواب بیدار نماید.
• ضعف
فرد بیمار ممکن است در دست خود احساس ضعف داشته باشد و بعضا اجسام از دستانش بیوفتند. این امر ممکن است به دلیل بی حسی یا ضعف ماهیچه های سفت کننده انگشت شست رخ دهد که میتواند بوسیله عصب میانی نیز کنترل شود.

علل ایجاد سندرم تونل کارپال

سندرم تونل کارپال، بر اثر وارد آمدن فشار بر عصب مدیان ایجاد می گردد. این عصب، از طریق گذرگاهی که در مچ دست قرار دارد (تونل کارپال)، از ساعد به سمت کف دست منتقل می شود و احساس موجود در قاعده شست و انگشتان دست (به جز انگشت کوچک) را ایجاد می کند. علاوه بر این سیگنال های عصبی لازم برای حرکت ماهیچه ها در اطراف قاعده شست (عملکرد حرکتی) را فراهم می کند.
هر چیزی که در فضای تونل کارپال به عصب مدیان فشارآورد یا آن را تحریک کند، می تواند باعث ایجاد سندرم تونل کارپال گردد. شکستگی مچ، تورم و التهاب ناشی از آرتریت روماتوئید، با تنگ کردن فضای تونل کارپال می توانند منجر به ایجاد این عارضه شوند.
دراغلب موارد، دلیل مشخصی برای بروز این سندرم وجود ندارد. 

جلوگیری از سندرم تونل کارپال

هیچ استراتژی اثبات شده ای برای پیشگیری از این بیماری وجود ندارد، اما می توان با این روش ها، استرس وارد شده بر دست ها و مچ را به حداقل رساند:
• از دستان خود به آرامی و با وارد کردن نیروی کم استفاده کنید.
• استراحت های کوتاه داشته باشید و به آرامی دست ها و مچ خود را خم و راست کنیدمراقب فرم دستان باشید و از خم کردن کامل مچ دست به سمت بالا یا پایین خودداری کنید.
• حالت قرارگیری بدن را بهبود بخشید. قرارگیری در فرم نامناسب بدنی، سبب چرخش شانه به سمت جلو، کوتاهی عضلات گردن و شانه و فشرده سازی اعصاب گردنی می شود.
• موس کامپیوتر را عوض کنید. حتما از یک ماوس راحت که به مچ دست فشار نیاورد، استفاده نمایید.
• دستتان را گرم نگه دارید. 

عواملی که موجب سندرم تونل کارپال می شوند عبارت اند از:

عوامل آناتومیک
شکستگی یا دررفتگی مچ دست، یا آرتروزی که فرم استخوان های کوچک مچ را تغییر دهد، می تواند با تنگ شدن فضای داخلی تونل کارپال، بر عصب مدیان فشار وارد کند.
جنسیت
سندرم تونل کارپال معمولا در زنان شایع تر است.
بیماری هایی منجر به آسیب عصب می شود
برخی بیماری ها مانند دیابت و یبماری عصبی، خطر ایجاد آسیب عصبی، ازجمله آسیب به عصب مدیان را افزایش می دهند.
بیماری های مزمن التهابی
آرتریت روماتوئید و سایر بیماری هایی که با التهاب همراه اند، می توانند با فشار بر دیواره اطراف تاندون های مچ دست، بر عصب مدیان تاثیر بگذارند.
داروها
استفاده از آناستروزول (Arimidex)، دارویی که برای درمان سرطان سینه استفاده می شود،با این سندروم مرتبط است.
چاقی
چاقی خطر ابتلا به سندرم تونل کارپال را افزایش دهد.
تغییر سطح مایعات بدن
احتباس مایعات با افزایش فشار داخلی تونل کارپال، می تواند عصب مدیان را تحریک کند که این امر در دوران بارداری و یائسگی شایع است.

عوامل مرتبط با محیط کار
کار کردن با ابزارهای ارتعاشی یا خطوط مونتاژ که نیازمند خم شدن طولانی مدت یا مکرر مچ دست هستند، می تواند سبب افزایش فشار بر عصب مدیان گردد یا آسیب موجود را بدتر نماید.

زمان مراجعه به پزشک

در صورت داشتن علائمی از سندرم تونل کارپال که با فعالیت های روزانه و الگوی خوابتان تداخل دارد، به پزشک مراجعه کنید. اگر این عارضه به موقع درمان نشود، می تواند سبب بروز آسیب دائمی عصب و ماهیچه گردد.