خدمات مهندسی ساختمان یکی از خدماتی است که به دلیل رشد جمعیت، عمر کم ساختمان‌های قدیمی و کمبود مسکن، ساخت و ساز بسیار رونق یافته است. شرکت‌های مهندسی برای ساخت یک سازه به خدمات مختلفی مانند طراحی نقشه، نظارت ساختمان، نقشه برداری، محاسبات سازه، آزمایش خاک، تست بتن، ماکت ساختمان و ... نیاز دارند. احتیاج به خدمات مختلف در ساخت و ساز مشاغل زیادی را ایجاد کرده است. در این مقاله انواع خدمات مهندسی ساختمان را معرفی می‌کنیم.

خدمات دفاتر مهندسی ساختمان

به طور کلی خدمات مهندسی ساختمان از ابتدای پروژه شامل طراحی پروژه و نظارت بر روند ساخت سازمان تا نظارت برساختمان و آزمایش خاک را شامل می‌شود.که در زیر به طور مختصر در مورد آنها توضیح داده‌ایم.

طراحی نقشه

طراحی نقشه یا طراحی پلان ساختمان به عهده مهندس معمار است. طراحی پلان ساختمان یکی از پیچیده‌ترین بخش‌های ساخت مسکن می‌باشد. معماران با توجه به شرایط اقتصادی خانواده پلان‌های متفاوتی طراحی می‌کنند. بی‌توجهی به طراحی پلان می‌تواند تاثیر منفی و مخربی روی وضعیت رفاه و روانی خانواده بگذارد.

معماران برای طراحی نقشه یک سازه، نیاز و سلیقه کارفرما را در نظر می‌گیرند. همچنین آیین نامه شهرداری، قوانین شهری و فنی سازه، دسترسی‌های ساختمان و نوع کاربری ساختمان نیز باید هنگام نقشه کشی مورد توجه معمار قرار بگیرد.

نظارت بر ساختمان

نظارت ساختمان وظیفه مهندس ناظر و یکی از ضروری‌ترین خدمات مهندسی ساختمان می‌باشد. ناظر ساختمان به قوانین فنی، حقوقی و ایمنی حوزه ساخت و ساز تسلط کامل دارد. وظایف مهندس ناظر قبل از ساخت ساختمان شروع شده و شامل تخریب بنای قدیمی و نظارت برگود برداری و... است.

یکی از وظایف اصلی ناظر تعیین طلاحیت مجری ساختمان و عوامل اجرایی و مطابق بودن کارهای اجرای با اصول فنی می‌باشد. همچنین اگر مجری ساختمان به مشکلی در ساخت برخورد کند، می‌‌تواند از ناظر کمک بگیرد. تهیه و ارسال گزارش به سازمان‌های مرتبط هم جزو وظایف ناظر محسوب می‌شود.

نقشه برداری

نقشه برداری بر عهده مهندس نقشه بردار است و شامل دو مرحله می‌باشد، در مرحله اول مهندس نقشه بردار با استفاده از ابزارهای مانند توتال استشن، جی پی اس، ترازیاب و ... ابعاد و اندازه‌ها را استخراج می‌کند. در مرحله دوم نتایج بدست آمده را با استفاده از نرم افزارهای مثل اتوکد یا در قالب نقشه آنالوگ ارائه می‌دهد.

برای انجام یک پروژه ساختمانی سه نوع نقشه برداری انجام می‌شود: نقشه برداری قبل از ساخت ساختمان، نقشه برداری در حین ساخت، نقشه برداری در پایان ساختمان.

محاسبات سازه

یکی دیگر از خدمات مهندسی ساختمان محاسبات سازه است. به طورکلی مهندس محاسب کارهای محاسباتی ساختمان شامل محاسبات فنی، زیست محیطی و ایمنی را انجام می‌دهد. بعد ازاینکه معمار نقشه ساختمان را تمام کرد، آن را به مهندس محاسب می‌دهد تا محاسبات سازه را انجام دهد.

محاسبه سازه فرایندی دقیق و مهندسی است. دراین محاسبه طراحی فونداسیون، تیر، سقف و اسکلت ساختمان بررسی می‌شود.

آزمایش خاک

یکی از تست‌های ضروری برای ساخت سازه‌های با بیشتر از شش سقف، آزمایش خاک است. تست خاک نقش موثری در طراحی ساختمان دارد، همچنین این آزمایش به کاهش هزینه و افزایش مقاومت سازه کمک می‌کند.

برای انجام آزمایش خاک در مرحله اول نمونه برداری از محل احداث ساختمان به صورت دستی یا ماشینی انجام می‌شود. درحال حاضر نمونه‌ای که به صورت دستی گرفته شده باشد، مورد قبول نیست و باید نمونه‌گیری ماشینی باشد. در مرحله دوم نمونه را به ازمایشگاه می‌فرستند. تمام فرایند تست خاک تحت نظارت، سازمان نظام مهندسی است.

خدمات تست بتن

تست بتن در کنترل کیفیت و مقاومت سازه نقش مهمی دارد. خدمات تست بتن در سه سطح انجام می‌شود، سطح اول کنترل کیفی و آزمایش بتن خمیری، سطح دوم تست بتن بر روی بتن سخت شده با استفاده از مغزه های بتنی و تست های مخرب، سطح سوم انجام آزمایش بر روی بتن سخت شده با استفاده از آزمایشات غیرمخرب می‌باشد.

با استفاده ازاین تست‌ها کیفیت و مقاومت بتن را بررسی می‌کنند. رایج‌ترین روش تست بتن آزمایش بتن خمیری است.

ماکت ساختمان

ماکت ساختمان در واقع ارائه دهنده یک مدل کوچک و ساده از ساختمان آینده می‌باشد. یکی از اهداف ساخت ماکت ارائه پروژه به کارفرما و کارشناسان است. ماکت به سرعت ساخته می‌شود و درساخت آن مواد در دسترسی مانند مقوا، چوب، یونولیت، فوم و ... به کار می‌رود.