اسکلت یک سازه، قابی است که از شبکه ‌ای منظم از ستون‌ها و تیرهای متصل به یکدیگر تشکیل شده است تا به عنوان پایه ‌ای برای پشتیبانی از کل ساختار عمل کند. اسکلت ساختمان وظیفه اصلی حفظ تعادل و پایداری سازه را بر عهده دارد که توسط دیوارهای سازه پشتیبانی می شود. فولاد و بتن از متداول ترین مصالح ساختمانی برای ساخت اسکلت سازه هستند.اسکلت بندی ساختمان مهم ترین فاکتور در ساختار و استحکام سازه است که در سه نوع اسکلت متداول فلزی، بتنی و چوبی دسته بندی می شود و در زمان ساخت هر بنایی از متریالی مانند آهن، سیمان، آجر و گچ استفاده می شود که هرکدام مزایا و معایب خاص خود را دارد. اسکلت ساختمان را «تیر ستون» نیز می گویند که بارهای عمودی (مرده و زنده) و جانبی (باد و زلزله) را به فونداسیون ساختمان منتقل می‌ کند.

اسکلت های بتنی

در اسکلت بتنی، در تمامی تیرهای اصلی و همچنین ستون‌های ساختمان از بتن مسلح که ترکیبی از فولاد، ماسه، سیمان و شن است، استفاده می شود. در پله، ستون و همچنین فونداسیون از اسکلت بتنی کاربرد دارد که معمولا برای ساخت یک سازه بتنی از بتن آرمه استفاده می ‌کنند.

مهمترینمزایای سازه بتی عبارتند از:

• مقاومت بالا در برابر آتش سوزی
• مقاوم در برابر رطوبت
• نیاز کمتر به نیروی متخصص
• نیاز کمتر به نگهداری و محافظت
• قیمت پایین
• قابلیت بالای شکل دهی

از معایب بتن می‌ توان به مواردی اشاره کرد که عبارتند از: مقاومت کششی پایین، انتقال گرما و سرما به داخل ساختمان، وزن تمام شده سنگین نسبت به اسکلت فلزی، عدم مقومت در شرایط آب و هوایی مختلف و ضعف در برابر بارهای ناشی از انفجار .

مهمترین کاربردهای اسکلت بتنی عبارتند از:

• ساخت پل‎‌ها، سد و دیوارهای حائل
• ساخت سقف، ستون، کف و تیرها در ساختمان‌های مسکونی
• سوله هواپیما
• سازه‌های مناطق ساحلی مانند اسکله‌ ها

اسکلت های چوبی

از این نوع اسکلت معمولا برای ساخت ساختمان‌های کوچک بدلیل قیمت ارزان و سبک بودن استفاده می شود. از این نوع اسکلت در ساخت ساختمان‌های تفریحی وکشاورزی، اسطبل ها ساختمان های کم ارتفاع کاربرد دارد. به علت ک بودن چوپ این سازه به نسبت بقیه کمتر مورد استفاده قرار می گیرد.

اسکلت های فلزی

اسکلت ‌های فلزی انواع گوناگونی دارند و برای سازه‌ های با ارتفاع متغیر، مناسب هستند. این نوع اسکلت نسبت به اسکلت بندی بتنی مقاوم‌ تر هستند. به همین دلیل، در سازه ‌هایی که نیاز به مقاومت بالا باشد، پاز اسکلت فلزی استفاده می ‌شود.

· اسکلت فلزی پیچ و مهره‌ ای

تمام ستون‌ ها و تیرهای فولادی از قبل تولید شده و توسط کامیون و یا تریلی به محل ساخت‌ و ساز فرستاده می‌ شوند و ستون‌ ها و تیرهای فولادی به‌ وسیله تعداد زیادی پیچ و مهره بهم متصل می‌ شوند و سازه را شکل می دهند.

· اسکلت های فلزی جوشی

در انواع اسکلت همه مراحل کار در محل ساخت‌ و ساز انجام می گیرد. قطعات تیر و ستون‌ ها در محل ساخت‌ و ساز بهم جوش زده می‌ شوند.

مهمترین مزایای اسکلت فلزی عبارتند از:

• امکان توسعه سازه
• اتصال چند قطعه به یکدیگر
• امکان پیش ساخته کردن قطعات
• سرعت نصب و اشغال فضای کمتر
• هزینه کمتر
• قابلیت کاربرد در ارتفاع زیاد
• استحکام و خواص مکانیکی خوب
• مقاومت بالای فولاد در برابر کشش و فشار

مهمترین معایب سازه‌های فلزی عبارتند از:

• ضعف در برابر حرارت
• زنگ زدگی
• نیازمند تجهیزات با ضریب اطمینان بالا
• تمایل قطعات فشاری به کمانش

اسکلت های خشتی

اسکلت اصلی برخی از ساختمان ها از خشت خام و گل است و نباید تعداد طبقات آن از یک بیشتر باشد. ساختمان های خشتی در برابر زلزله و سایر نیروهای جانبی مقاومتی چندانی ندارد. ساخت این نوع از ساختمان ها به دلیل مقاومت پایین در مناطق زلزله خیز به هیچ وجه توصیه نمی شود.

مزایای اسکلت خشتی:

• متریال طبیعی و ارزان
• سازگار با محیط زیست

معایب اسکلت خشتی:

• سنگین شدن سازه
• مقاوت کم در برابر زلزله
• مقاومت کم در برابر آتش

اسکلت های سنگی

اسکلت سنگی یکی از متداول ترین انواع اسکلت یا مصالح ساختمانی است زیرا در همه جای کره زمین یافت می‌شود. استفاده از سنگ نه تنها در ساختمان ها بلکه در ساخت پل ها نیز کاربرد فراوانی دارد.

مزایای اسکلت سنگی عبارتند از:

• مقاومت زیاد در شرایط سخت آب و هوایی
• دسترسی آسان
• مقرون به صرفه
• زیبایی
• مقاومت در برابر آتش
• مقاوم در برابر زلزله

معایب اسکلت سنگی عبارتند از:

• سنگین بودن سازه