از قدیمی ترین فعالیت های بشر آبیاری است که هدف اصلی آن افزایش تولید محصولات کشاورزیست.در آبیاری باید رطوبت خاک تا حدی حفظ شود که گیاه دچار کم آبی نشود.کمبود رطوبت خاک و افزایش بیش از حد رطوبت خاک برای گیاه مشکل ساز است به همین دلیل نباید در آبیاری گیاه زیاده روی کرد زیرا باعث آسیب به آن می شود و عملکرد محصول پایین می آید.هدف از آبیاری کنترل رطوبت هوا،دمای گیاه،،و کاهش آفت و بیماری های گیاه است.

انواع آبیاری 

انواع آبیاری را می توان به دو دسته آبیاری سطحی و آبیاری تحت فشار تقسیم بندی کرد.مهم ترین تفاوت بین آبیاری سطحی و تحت فشار،نیروی استفاده شده برای توزیع آب در زمین است.در آبیاری سطحی آب با نیروی ثقل یا جاذبه زمین در سطح زمین پخش می شود. در آبیاری تحت فشار برای انتقال آب از پمپ و لوله و پاشنده پخش آب در سطح زمین استفاده می شود.

انواع روش های آبیاری سطحی

قدیمی ترین و گسترده ترین نوع آبیاری است که به آبیاری سنتی معروف است.سه روش آبیاری سطحی وجود دارد که شامل:آبیاری نواری،آبیاری کرتی،آبیاری جویچه ای است.

مزایای آبیاری سطحی:

-عدم نیاز به انرژی
-سرمایه گذاری اولیه با هزینه پایین
-ساده بودن و عدم نیاز به دستگاه و تجهیزات پیچیده

معایب آبیاری سطحی:

-اگر شیب زمین زیاد باشد نمی توان از این روش استفاده کرد و باید زمین مسطح یا شیب بندی شود که هزینه زیادی دارد.
-برای خاک های سبک و شنی آبیاری سطحی مناسب نیست.
-در آبیاری سطحی نیروی کار بیشتری نسبت به آبیاری تحت فشار نیاز است
-راندمان این نوع آبیاری پایین است و باعث هدر رفتن آب می شود.

انواع روش های آبیاری تحت فشار

این شیوه در آبیاری جدید است و به آن سیستم نوین آبیاری نیز می گویند. روش های آبیاری تحت فشار به دو دسته تقسیم می شوند آبیاری بارانی آبیاری قطره ای.در آبیاری بارانی آب مانند قطرات باران از آبپاش خارج می شود و بر روی گیاه و زمین کشاورزی پاشیده می شود.در روش آبیاری قطره ای آب به صورت قطره های چکه ای خارج می شود.از دیگر تفاوت های آبیاری بارانی و قطره ای مساحت خیس شده روی زمین است.

مزایای آبیاری تحت فشار

-راندمان بالا در آبیاری
-بالا بردن کیفیت محصولات کشاورزی
-قابل آبیاری کردن در زمین های شیب دار و ناهموار
-نیاز کمتر به نیروی کارگر
-امکان پخش همزمان کود و سم همزمان با آبیاری
-امکان کنترل دمای هوا در مواقع یخبندان و گرمازدگی

انواع روش های آبیاری بارانی

مهم ترین اجزای سیستم آبیاری بارانی لوله اصلی،پمپ،آبپاش ها و لوله جانبی می باشد و روش های مختلفی برای طبقه بندی آن ارائه شده است.سیستم آبیاری بارانی به دو دسته مکانیزه و غیر مکانیزه تقسیم بندی می شود.سایر روش های طبقه بندی بر اساس قابلیت حمل و نقل و کاربرد کشاورزی می باشد.

روش های آبیاری بارانی مکانیزه

در این روش برای جابجایی لوله های جانبی و آبپاش از انرژی الکتریسیته استفاده می شود تا آبیاری راحت تر انجام شود

انواع روش های آبیاری مکانیزه: 

-سیستم آبیاری لوله چرخدار
-سیستم آبیاری ارابه ای
-سیستم آبیاری متحرک خطی
-سیستم آبیاری عقربه ای

انواع آبیاری غیر مکانیزه(کلاسیک)

-کلاسیک کاملا متحرک
-کلاسیک نیمه متحرک
-کلاسیک ثابت با آبپاش متحرک
-کلاسیک کاملا ثابت
-کلاسیک شیلنگی با قرقره 

روش های سیستم های آبیاری قطره ای به چهار دسته تقسیم می شود:

آبیاری قطره ای
در این روش آب به صورت قطره ای و فشار کم روی سطح خاک رفته و اطراف گیاه را مرطوب می کند.
آبیاری اسپری
در این روش آب به شکل اسپری روی خاک و محیط اطراف درخت پاشیده میشود.
آبیاری بابلر
در این روش آب به صورت حبابی و جریان کم روی خاک در جریان است
آبیاری زیر سطحی
در این روش خروج آب زیر سطح خاک است 

تجهیزات آبیاری

پمپ یا ایستگاه پمپاژ
انتخاب نوع پمپ به مساحت زمین آبیاری بستگی دارد و این دستگاه باعث تامین فشار آب می شود
خط لوله اصلی و فرعی
برای انتقال آب از پمپ به مزرعه استفاده می شود و یکی از مقاوم ترین نوع آن لوله پلی اتیلن است.
اشعابات واتصالات
برای اتصال پمپ به لوله اصلی و فرعی نیازمند اتصالات هستیم
آبپاش
آبپاش یکی از مهم ترین قسمت های آبیاری است.وظیفه آبپاش خارج کردن آب از لوله های فرعی است و تبدیل کردن آن به قطرات ریز برای آبیاری گیاهان.
شیر خودکار
برای قطع و وصل کردن جریان آب استفاده می شود
رایزر
برای ارتفاع دادن به لوله آبپاش استفاده می شود