بزرگترین رایانه شبیه به مغز در جهان ساخته شد

به گزارش تابناک به نقل از آیای، مهندسان در چین از نسل جدیدی از رایانههای شبه مغز رونمایی کردهاند که عملکرد مغز میمون ماکاک را تقلید میکند. این سیستم که «داروین مانکی» (Darwin Monkey) نام دارد، از بیش از دو میلیارد نورون ضربانی (spiking neurons) و بیش از ۱۰۰ میلیارد سیناپس پشتیبانی میکند و شمار نورونهای آن به مغز یک ماکاک نزدیک است. گزارشها نشان دادهاند که این سیستم در شرایط کاری معمولی، حدود ۲۰۰۰ وات انرژی مصرف میکند. نخستین رایانه شبهمغز نورومورفیک جهان این همچنین نخستین رایانه شبهمغز نورومورفیک (neuromorphic) در جهان است که بر پایه تراشههای اختصاصی نورومورفیک ساخته شده است. این سیستم توسط «آزمایشگاه کلیدی ملی هوش مغز-ماشین» در دانشگاه ژجیانگ واقع در استان ژجیانگ در شرق چین توسعه یافته است. این سیستم مجهز به ۹۶۰ تراشه محاسباتی نورومورفیک داروین ۳ است که نسل سوم واحدهای پردازش عصبی شبهمغز به شمار میرود. این رایانه در مجموع شامل ۱۵ سرور شبهمغز به سبک بلید (blade-style)  است. اینها نسل سوم واحدهای پردازش عصبی شبهمغز هستند که بهطور مستقل و تحت رهبری دانشگاه ژجیانگ با همکاری آزمایشگاه ژجیانگ توسعه یافتهاند. آرایهی تراشه از بیش از دو میلیارد نورون پالسدار پشتیبانی میکند گزارش شده که آرایه تراشههای این سیستم از بیش از دو میلیارد نورون پالسدار و بیش از ۱۰۰ میلیارد سیناپس پشتیبانی میکند، که «داروین مانکی» را به نخستین رایانه شبهمغز جهان تبدیل میکند که قابلیتهای پیشرفتهی تفکر را با بینایی، شنوایی، زبان و یادگیری ترکیب میکند. یک تراشهی منفرد از بیش از ۲.۳۵ میلیون نورون ضربانی و صدها میلیون سیناپس پشتیبانی میکند و همچنین از مجموعهی دستورالعملهای خاص برای محاسبات الهامگرفته از مغز و سازوکار یادگیری نورومورفیک آنلاین پشتیبانی میکند. گروه تحقیقاتی چندین کاربرد هوشمند را روی این رایانه پیادهسازی کرده است. این سیستم میتواند مدل مغزگونهی دیپسیک (DeepSeek) را اجرا کند تا وظایفی مانند استدلال منطقی، تولید محتوا، و حل مسائل ریاضی را انجام دهد. مجموعه دستورالعملهای ویژه برای محاسبات الهامگرفته از مغز تراشه داروین ۳، که سیستم داروین مانکی بر آن تکیه دارد، دارای مجموعه دستورالعملهای تخصصی محاسبات شبهمغز و سازوکار یادگیری نورومورفیک آنلاین است. داروین مانکی نتیجه پیشرفتهایی در حوزههای مختلف فناوری است که از جمله آنها میتوان به بهبود در اتصال و یکپارچهسازی سیستم عصبی و توسعه نسل جدیدی از سیستمعاملهای الهامگرفته از مغز اشاره کرد. در سال ۲۰۲۴، شرکت اینتل سامانهای به نام Hala Point ساخت که نخستین سیستم محاسبات نورومورفیک با ۱.۱۵ میلیارد نورون بود. این سیستم در ابتدا در آزمایشگاه ملی Sandia که از سوی وزارت انرژی آمریکا تأمین مالی میشود، مستقر شد. با استفاده از منابع قدرتمند نورونی و سیناپسی خود، این سیستم میتواند بهصورت مقدماتی مغز حیواناتی با اندازه نورونی مختلف از جمله کرم الگانس، گورخر ماهی، موش و ماکاک را شبیهسازی کند، که افقهای جدیدی برای پژوهش در علوم مغز میگشاید.