گروسی: بازرسیهای آژانس در ایران ادامه دارد

رافائل گروسی مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی در نشستی خبری در مقر سازمان ملل با رد متناقض بودن گزارشهای خود درباره فعالیتها و تاسیسات هستهای ایران و با تاکید بر اینکه همکاری و گفتوگو با ایران ادامه دارد، گفت: ما با دولت ایران در حال همکاری و گفتوگوی محترمانه هستیم و قصد داریم این مسیر را ادامه دهیم. رافائل گروسی مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی روز چهارشنبه به وقت محلی در نشستی خبری در جمع خبرنگاران در نیویورک، در پاسخ به سوال درباره دلیل گزارشهای متناقص او بعنوان مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی درباره فعالیتها و تاسیسات هستهای ایران با وجود پایان یافتن قطعنامه ۲۲۳۱ و نیز گزارش او پیش از جنگ ۱۲ روزه آمریکا و اسرائیل علیه تهران گفت: ما با دولت ایران در ارتباط هستیم و با آن در حال همکاری و گفت و گوی محترمانه هستیم من قصد دارم این همکاری را ادامه دهم و با روحیه تلاش کنم تا یک خاورمیانه و منطقه با ثباتتر ایجاد شود مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی با بیان این ادعا که گزارش مورد اشاره (گزارش آژانس بین المللی انرژی اتمی قبل از جنگ ۱۲ روزه) تفاوتی اساسی با گزارشهای پیشین نداشت، مدعی شد: با وجود احترام به نظرات مختلف، چنین برداشتی اشتباه است و درست نیست سازمانی بینالمللی را به امری متهم شود که هیچ ارتباطی با آن ندارد. گروسی در پاسخ به سوال دیگر ایرنا درباره اظهارات متناقض خود مبنی بر اینکه در اطراف محل نگهداری ذخایر اورانیوم، تحرکاتی مشاهده شده، اما تصاویر ماهوارهای هیچ نشانهای از تسریع تولید اورانیوم با غنای بالاتر از مقادیر پیش از جنگ ۱۲ روزه را نشان نداده است، نیز مدعی شد که تناقضی وجود ندارد و تاکید کرد: ایران هیچ فعالیتی در زمینه افزایش غنی سازی انجام نمیدهد. مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی با اشاره به مصاحبه اخیرش با خبرگزاری آسوشیتدپرس درباره شناسایی تحرکاتی تازه در سایتهای هستهای ایران گفت: «اینها سایتهای صنعتی بزرگی هستند؛ رفتوآمد کامیونها و کارکنان طبیعی است. اما هیچ چیز خاصی ندیدهایم که نشان دهد فعالیتی در حال انجام است که شامل مواد هستهای یا سانتریفیوژها یا کارهایی در مقیاس بزرگ باشد.» در حال بازرسی هستیم؛ ایران به دنبال توسعه سلاحهای هستهای نبوده است مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی همچنین گفت که این نهاد نظارتی هستهای سازمان ملل در ایران بازرسیهایی انجام میدهد، اما نه در سه سایتی که در ماه ژوئن توسط آمریکا بمباران شدند. او در نیویورک به خبرنگاران گفت: «ما در تلاش هستیم تا این وضعیت را بازسازی و در ایران بازرسی میکنیم، اما نه در همه سایت ها، اما به تدریج باز میگردیم. ما از سایتهای آسیبدیده بازرسی نمیکنیم ما با ایران در حال مذاکره هستیم.» وقتی از گروسی در مورد آنچه آژانس بینالمللی انرژی اتمی در ایران مشاهده کرده است سوال شد، گفت: «ما چیزی نمیبینیم که فرضیهای مبنی بر انجام هرگونه کار اساسی در آنجا ایجاد کند.» مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی گفت: «اینها سایتهای صنعتی بزرگی هستند که در آنها حرکت و فعالیتی در جریان است و ما خیلی سریع اعلام کردیم که این به معنای فعالیت غنیسازی نیست.» او افزود: «با این حال مواد هستهای غنیشده تا سطح ۶۰ درصد همچنان در ایران باقی مانده است. این یکی از موضوعات اصلی گفتوگوهای ماست، چون باید بتوانیم دوباره از آنجا بازدید کنیم تا اطمینان یابیم این مواد هنوز در محل هستند و برای هدف دیگری استفاده نشدهاند. این مسئله بسیار مهم است.» او در اعترافی دیرهنگام با بیان اینکه ایران به دنبال توسعه سلاحهای هستهای نبوده است، تاکید کرد که در نبود دسترسی مستقیم، آژانس ناچار است تنها به تصاویر ماهوارهای تکیه کند. واکنش گروسی به پاسخهای ایران در قبال قطعنامههای شورای حکام در وین؛ تصمیم ایران برای ماندن در ان پی تی حکیمانه است مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در بخشی از سخنانش مدعی شد: هر گاه راهحلی درباره پرونده هستهای ایران پیدا میشود، تهران همکاریهای خود را کاهش میدهد. گروسی ادعا کرد: هرگاه قطعنامهای در وین یا شورای حکام تصویب میشود، ایران معمولا در واکنش، سطح همکاری خود را با آژانس کاهش میدهد. «این مسالهای است که من از آن متاسف هستم و بارها به همتایان ایرانی خود گفتهام که نباید چنین باشد.» مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی با تاکید بر ادامه تماس هایش با ایران گفت: «من بهطور مرتب با وزیر خارجه، عباس عراقچی، و دیگران در تماس هستم... این روند پیش میرود، نه کاملا بینقص، اما در حال کار است.» او در عین حال مدعی شد: همکاری ایران با آژانس بین المللی انرژی اتمی به اندازهای که باید باشد، نبوده است. گروسی همچنین گفت: تصمیم ایران مبنی بر عدم خروج از پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (ان پی تی)، گامی بسیار حکیمانه است. گروسی: مصوبه مجلس ایران برای آژانس تعهداتی ایجاد نمیکند؛ ایران برنامه هستهای نظامی ندارد گروسی درباره مصوبه مجلس جمهوری اسلامی برای توقف همکاریها با آژانس نیز گفت: مجلس ایران یک قانون تصویب کرده است، اما من با احترام به همکاران ایرانی اعلام کردم که این قوانین تعهداتی برای آنها ایجاد میکند نه آژانس بینالمللی انرژی اتمی. مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی تصریح کرد:، اما ما سعی میکنیم به آنها گفت و گوی دیپلماتیک داشته باشیم، زیرا آنها نگران هستند و مورد حمله قرار گرفتند؛ بنابراین طبیعی است که نگرانیهایی داشته باشند. ما میخواهیم به این نگرانیها پاسخ دهیم. گروسی در اعترافی دیرهنگام درباره برنامه هستهای ایران و پس از جنگ ۱۲ روزه آمریکا و اسرائیل علیه تاسیسات هستهای ایران و با بیان اینکه آسیب وارد شده زیرساخت هستهای ایران در سه تاسیسات قابلتوجه بوده است، تصریح کرد: میتوانم با اطمینان بگویم که ایران برنامه هستهای نظامی ندارد، چون بازرسی انجام شده است. ما چندین دهه برنامه هستهای آنها را زیر نظر داشتهایم، اما اگر بازرسی نکنیم، اگر حضور نداشته باشیم، طبیعتا تردیدها، سوالات و شکها افزایش خواهند یافت. او با بیان اینکه در حال حاضر در سایتهای آسیبدیده مانند نطنز، اصفهان و فردو بازرسی انجام نمیدهیم، گفت: در حال گفتوگو با ایران هستیم. آنها استدلال میکنند که به دلایل امنیتی باید درباره چگونگی انجام بازرسیها مذاکره شود. نمیتوان گفت که هیچ گفتوگویی وجود ندارد. وی مدعی شد: اگر کشوری در چارچوب معاهده انپیتی باقی میماند، وظایفی دارد که باید انجام دهد. این موضوع انتخابی و چنین نیست که کشوری بتواند بگوید این بخش را انجام میدهم و آن بخش را نه. ایران موظف به رعایت مفاد توافق پادمان است و این توافق یک اقدام داوطلبانه یا وابسته به شرایط سیاسی روز نیست و نظام بازرسیها همچنان قابلاجرا و لازمالاجرا است گروسی با بیان اینکه پس از برجام، وضعیت پیچیدهتر از گذشته شده است، گفت: برای برخی، ظاهرا برجام به پایان رسیده و دیگر وجود ندارد، اما برخی دیگر چنین باوری ندارند. این وضعیت، برای نهادهای بینالمللی مثل ما، موقعیتی دشوار و مبهم ایجاد میکند. تمجید از نقش مصر؛ با ویتکاف در ارتباط هستم؛ نیازمند توافقی جدیدتر هستیم مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی نقش میانجیگری مصر در توافق آژانس و تهران را مهم ارزیابی کرد و گفت: اغلب با استیو ویتکاف فرستاده ویژه آمریکا، در تماس هستم. ویتکاف نیز با ایران و کشورهای دیگر در ارتباط است. مصر هم در این گفتوگوها نقش دارد. میتوانم بگویم گفتوگوهای گستردهای در جریان است.گروسی ادامه داد: این اجماع بینالمللی وجود دارد که برای ثبات وضعیت و دستیابی به شرایط قابل پیشبینی در ایران، به چارچوبی گستردهتر و توافقی جدیدتر نیاز داریم.گروسی: برای دبیرکلی سازمان ملل نامزد خواهم شدمدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی همچنین در پاسخ به اینکه آیا برای سمت دبیرکلی سازمان ملل بعد از پایان دوره آنتونیو گوترش دبیرکل فعلی سازمان ملل نامزد خواهد شد، گفت: برای سمت دبیرکلی سازمان ملل نامزد خواهم شد.بر اساس توافق هستهای ایران موسوم به برجام و بند عملیاتی ۸ قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت، تمامی مفاد آن پس از (روز انتقالی) ۱۸ اکتبر ۲۰۲۵ (۲۶ مهر ۱۴۰۴) خاتمه یافت و ایران، چین و روسیه پس از فرارسیدن این موعد انقضا، اعلام کردند که تمامی محدودیتهای مرتبط با برنامه هستهای ایران به پایان رسیده و مفاد قطعنامههای پیشین لغو شده است.اما تروئیکای اروپایی (انگلیس، آلمان و فرانسه) ۲۸ سپتامبر برابر با ۶ مهر ماه مکانیسم پسگشت (اسنپبک) را فعال کردند و در جهت احیای ۶ قطعنامه لغو شده پیشین شورای امنیت تلاش کردند و مدعی هستند که این قطعنامهها برقرار شده و این دوگانگی، شکاف و آشفتگی حقوقی تازهای در برداشتهای ارائهشده به شورای امنیت ایجاد کرده است.